Bir kehribarın içinde güzelce korunmuş halde bulunan 100 milyon yıllık bir yengeç, yengeç türüne yeni bir ışık tutuyor.

Science Advances‘teki yeni araştırma , dinozor döneminden bilinen ilk yengeç fosilini ortaya koyuyor. Yengeçin kehribar içinde korunmuş olarak bulunması, bu tür şeylerin nadirliği göz önüne alındığında paleontologlar için büyük bir kazanç. Ağaç reçinesi plopları böcekleri , mikroorganizmaları , bitki materyallerini , tüyleri ve ara sıra kuşları bu şekilde korumakla bilinir. Ancak reçine yakalayan yengeçler ve diğer görünen deniz canlılarına gelince bu ihtimal biraz zor. Tam da bu noktada ağaç reçinesinde bulunan bir yengecin, bir zamanlar yaşadığı çevre ve davranışları hakkında bize önemli şeyler anlatıyor. Çünkü bu yengeç aslında bir deniz canlısı…

Myanmar’da bulunan fosil oldukça inanılmaz. Çin’in Yunnan kentindeki Longyin Amber Müzesi’nde tutulan yengecin ismi Cretapsara athanata olarak belirlendi. Harvard Üniversitesi Organizma ve Evrimsel Biyoloji Bölümü’nde doktora sonrası araştırmacı olan ve çalışmanın baş yazarı Javier Luque, bir e-postada, 100 milyon yıllık örneğin “Şimdiye kadar keşfedilen en eksiksiz yengeç fosili” olduğunu söyledi ve ekledi, “Kelimenin tam anlamıyla tek bir kılına bile zarar gelmemiş”.

 

Resim : Elizabeth Clark ve Javier Luque

Fosilin mikro CT taramaları, ekibin, solungaçları, antenleri, büyük bileşik gözleri ve ince tüylerle kaplı ağız parçalarının görünümleri de dahil olmak üzere, yengecin anatomisini üç boyutlu olarak görselleştirmesine izin verdi. 0,20 inç uzunluğundaki ( 5 milimetre uzunluğundaki) bacaklarıyla yengeç oldukça küçüktür ve ekip bunun bir bebek mi, bir genç mi yoksa tam bir yetişkin mi olduğuna karar henüz verilemedi.

Resim : Javier Luque ve Lida Xing

Yengeç, yaşayan veya soyu tükenmiş çoğu yengeç türünden daha küçüktür, ancak gövdesi, pençeleri ve bacakları, birkaç modern yengeç türü ile benzer. Aynı zamanda, ince ağız kısımları ve dar göğsü, bazı eski yengeçleri andırıyor. Luque, bunun “Bugüne kadar bilinen en eski modern görünümlü yengeç” olduğunu söyledi .

OKUYUN  Hıçkırığa ne sebep olur? Hıçkırık nasıl geçer? - VİDEO

Görünürde akciğer dokusu ve iyi gelişmiş solungaçları olmayan C. athanata muhtemelen karada yaşayabilirdi. Bu, yarı suda yaşayan hayvanın sonunda kaderini bir damla ağaç reçinesinde nasıl sonlandırdığını açıklayabilir.

Yeni fosil, yengeçlerin daha önce varsayıldığından en az 25 ila 50 milyon yıl önce karaya çıktığını gösteriyor.