Sakarya Üniversitesi (SAÜ) Devlet Konservatuvarı, Türk müziğinin köklü mirasını yapay zeka teknolojisiyle buluşturan önemli bir projeye imza attı. Doç. Dr. Mahir Mak danışmanlığında yüksek lisans öğrencisi Emin Şükrü Demir tarafından geliştirilen Makam Besteci AI, Türk müziğine özgü 164 makam ve 87 usulde eser üretebilme kapasitesine ulaştı.
Batı merkezli teknolojiye yerli alternatif
Projenin temel çıkış noktasını, mevcut yapay zeka araçlarının ağırlıklı olarak Batı müziği formları üzerine kurulu olması oluşturuyor. Doç. Dr. Mahir Mak, geleneksel Türk müziğinin kendine has ses sisteminin küresel yapay zeka modellerinde yeterince temsil edilmediğini belirterek, bu boşluğu doldurmak için yola çıktıklarını ifade etti. Eğitimden ses kayıt teknolojilerine kadar geniş bir yelpazede kullanılması hedeflenen uygulama, Türk müziği teorisini dijital bir altyapıyla yeniden yorumluyor.
3 bin eserlik devasa veri seti
Uygulamanın başarısının arkasında, Prof. Dr. İbrahim Karaosmanoğlu tarafından hazırlanan ve 3 bin esere ulaşan kapsamlı bir veri seti yatıyor. Halk müziğinden sanat müziğine kadar geniş bir yelpazeyi kapsayan bu verilerle eğitilen yapay zeka, uçtan uca müzik üretimi gerçekleştirebiliyor. Geliştirici Emin Şükrü Demir, sistemin sadece beste yapmakla kalmadığını, aynı zamanda nota çıktısı alabildiğini ve Türk müziği enstrümanlarıyla düzenleme yapabildiğini vurguladı.
2027'de herkesin erişimine açılacak
Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın da desteklediği proje, müzik dünyasında yeni bir dönemin kapısını aralıyor. Kullanıcıların bilgisayar, tablet ve akıllı telefonlar üzerinden erişebileceği uygulamanın 2027 yılında tamamen ücretsiz olarak halkın kullanımına sunulması planlanıyor. Bu sayede Türk müziği kültürünün dijital ortamda daha geniş kitlelere ulaşması ve korunması hedefleniyor.
