Hollanda merkezli Bits of Freedom kurumu, Meta’nın entegre kameralara sahip akıllı gözlüklerinin kullanımına yönelik sert eleştirilerde bulunarak cihazların yasaklanması çağrısında bulundu. Kuruluş, söz konusu teknolojinin günlük yaşamdaki mahremiyet algısını tamamen değiştirdiğini belirterek, "Sokaktaki tüm mahremiyetinizi kaybediyorsunuz. Yapacağınız her konuşmada filme alınıp alınmadığınızı düşünmek zorunda kalıyorsunuz" ifadelerini kullandı. Bu durumun insan ilişkileri ve genel güvenlik hissi üzerinde telafisi güç zararlar yaratabileceği vurgulanırken, Hollanda’daki dijital hak savunucuları cihazların insanların bilgisi dışında kayıt yapma potansiyeline dikkat çekiyor.
Dijital hak savunucuları gözetim toplumuna karşı uyarıyor
Hollanda merkezli Bits of Freedom gibi kurumlar, Meta’nın yapay zeka destekli gözlüklerinin yaygınlaşmasının, kamusal alandaki bireysel özgürlükleri kısıtlayacağını savunuyor. Bu teknolojik cihazların, kullanıcıların çevresindeki insanları sürekli bir kayıt altında tutma riskini beraberinde getirdiği ifade ediliyor. Özellikle Hollanda’daki sivil toplum örgütleri, bu tür bir gözetim mekanizmasının toplumun genelinde yarattığı tedirginliğin, sosyal etkileşimleri olumsuz etkileyeceği görüşünde birleşiyor.
Alman yetkililer cihazları kılık değiştirmiş kamera sayıyor
Almanya’da ise gizlilik savunucuları ve düzenleyici kurumlar, Meta’nın akıllı gözlüklerine yönelik kısıtlamaların acilen artırılması gerektiğini savunuyor. Hamburg veri koruma otoritesi yetkilisi Thomas Fuchs, Alman yayın kuruluşu ARD’ye verdiği röportajda bu cihazları “kılık değiştirmiş kameralar” olarak nitelendirdi. Fuchs, Almanya’da yürürlükte olan ve günlük eşyalara gizlenmiş kayıt cihazlarının kullanımını yasaklayan mevzuatın, Meta’nın bu yeni nesil gözlükleri için de emsal teşkil edebileceğini ve ürünlerin yasaklanabileceğini belirtti.
LED ışıkların yeterliliği inceleme altına alınıyor
Meta’nın gözlüklerinde çekim yapıldığını bildirmek amacıyla yanıp sönen beyaz LED ışıklar bulunsa da, Hamburg makamları bu uyarı mekanizmasının yeterli olup olmadığını sorguluyor. Yetkililer, bu ışıkların çevredeki insanlar tarafından fark edilip edilmediğini ve cihazların topladığı verilerin yapay zeka eğitim süreçlerinde nasıl işlendiğini detaylı bir şekilde araştırıyor. Özellikle dijital taciz gibi risklere zemin hazırlayabileceği düşünülen bu cihazların, veri toplama ve işleme yöntemleri üzerindeki denetimler sıkılaştırılıyor.
Fransa’dan görünmez gözetim riskine dair uyarı
Fransa’nın veri koruma düzenleyicisi Ulusal Bilişim ve Özgürlükler Komisyonu (CNIL), akıllı gözlüklerin yarattığı tehlikelere dair mayıs ayında dikkat çekici bir uyarı yayımladı. Politico’nun haberine göre CNIL, bu cihazların “neredeyse görünmez ve her yerde var olan” bir gözetim biçimine dönüşme konusunda “ciddi risk” taşıdığını ifade etti. Fransa’daki düzenleyiciler, teknolojinin yaygınlaşmasıyla birlikte bireylerin mahremiyetinin sürekli tehdit altında kalacağı bir ortamın oluşmasından endişe ediyor.
Avrupa Veri Koruma Kurulu rapor hazırlıyor
Avrupa genelindeki veri koruma otoritelerini bir araya getiren Avrupa Veri Koruma Kurulu (EDPB), Meta’nın akıllı gözlükleri hakkındaki incelemelerini sürdürüyor. Euractiv’in aktardığı bilgilere göre, kurulun yaz sonuna kadar bu cihazların gizlilik yasalarıyla uyumunu ele alan kapsamlı bir rapor yayımlaması bekleniyor. Söz konusu raporun, teknolojinin Avrupa Birliği genelindeki veri koruma kurallarıyla ne ölçüde örtüştüğünü ve hangi denetim mekanizmalarının uygulanması gerektiğini netleştirmesi hedefleniyor.
Ülkeler kendi kısıtlama yollarını izliyor
Avrupa Birliği genelinde yürütülen bu geniş çaplı incelemelere rağmen, bazı ülkeler daha hızlı hareket edilmesi gerektiğini savunarak kendi kısıtlama stratejilerini geliştiriyor. Fransa, Almanya ve Hollanda başta olmak üzere pek çok Avrupa ülkesinde milletvekilleri, düzenleyici kurumlar ve dijital hak savunucuları, Meta’nın akıllı gözlüklerini yakın markaja almış durumda. Yetkililer, teknolojinin veri koruma standartlarına uygunluğunu ve kameraya yansıyan kişilerin verilerinin korunması için etkili bir itiraz yöntemi bulunup bulunmadığını tartışmaya devam ediyor.