Modern insanın sosyal bağları maymunların kadim ritüellerinde saklı: Stresle başa çıkmanın evrimsel sırrı ne?
Bilim dünyası, şempanze ve bonoboların gerilimli anlardan önce geliştirdiği fiziksel temasların, aslında milyonlarca yıldır süregelen bir "güven ve iş birliği" stratejisi olduğunu ortaya çıkardı.
İnsanoğlunun sosyal etkileşim biçimleri, aslında biyolojik mirasımızın en derin katmanlarında gizli olabilir. Durham Üniversitesi'nden araştırmacıların yürüttüğü yeni bir çalışma, şempanze ve bonoboların rekabet ortamlarına girmeden önce birbirlerini yatıştırmak için başvurdukları "temas odaklı" yöntemlerin, insanlardaki dayanışma refleksleriyle şaşırtıcı benzerlikler taşıdığını kanıtladı.
Yemek kavgasına karşı sarılma taktiği
Araştırmacılar, Kongo ve Zambiya’daki koruma alanlarında gerçekleştirdikleri gözlemlerde, maymunların yiyecek paylaşımı öncesindeki gerginliği azaltmak için öpüşme, dokunma ve kucaklaşma gibi yöntemleri bilinçli olarak kullandığını saptadı. Özellikle saldırganlığıyla bilinen şempanze gruplarında dahi, yemek öncesi birbirlerine parmak uzatma veya fiziksel yakınlık kurma gibi yatıştırıcı davranışlar gözlemlendi. Bilim insanları bu durumu, spor müsabakaları öncesinde futbolcuların birbirine verdiği moral desteğine benzeterek, bunun bir "ben" yerine "biz" bilinci oluşturma çabası olduğunu ifade ediyor.
Evrimsel kökenler bugüne nasıl ulaştı?
Deneylerde, birbirleriyle daha fazla fiziksel temasta bulunan maymunların yiyeceğe ulaşma ve tüketme konusunda çok daha huzurlu oldukları görüldü. Hatta bazı gruplarda, birden fazla bireyin aynı anda birbirine kenetlendiği "güven verme trenleri" oluştuğu raporlandı. Uzmanlar, dokunma duyusunun dilden çok daha önce geliştiğine dikkat çekerek, bu davranışın insanlar ve büyük insansı maymunların ortak atalarından ayrılmasından yaklaşık yedi milyon yıl öncesine kadar uzanabileceğini belirtiyor. Bugün bir takım arkadaşının omzuna dokunurken ya da birine sarılarak güven verirken sergilediğimiz davranışlar, aslında milyonlarca yıldır süregelen kadim bir toplumsal hayatta kalma mekanizmasının yansımasıdır.
Royal Society B: Biological Sciences dergisinde yayımlanan bu bulgular, sosyal etkileşimin sadece bir tercih değil, gerilimi yönetmek için evrimleşmiş biyolojik bir zorunluluk olduğunu bir kez daha kanıtladı.
