Artan işlem hacmi ve kullanıcı sayısı, bankacılık uygulamalarındaki altyapı eksikliklerini gözler önüne seriyor; uzmanlar ise sorunun kod satırlarından ziyade temel tasarım hatalarında yattığı konusunda uyarıyor.
Dijital finans dünyasında milyonlarca kullanıcıya hizmet veren sistemlerin sağlıklı işlemesi, büyük oranda arka plandaki yazılım mimarisinin sağlamlığına bağlı. Ancak son dönemde yapılan analizler, küçük ölçekli tasarım hatalarının bile zamanla büyük performans kayıplarına ve veri tutarsızlıklarına zemin hazırladığını ortaya koyuyor. Ozan Elektronik Para Türkiye Backend Takım Lideri Harun Sokullu, finansal uygulamalarda sistemin sadece çalışır durumda olmasının yeterli olmadığını, mimari kurgunun hata payını sıfırlayacak şekilde tasarlanması gerektiğini belirtiyor.
Sistem tasarımında odak noktası ne olmalı?
Yıllardır Türkiye’nin büyük ölçekli bankacılık projelerinde ve fintech girişimlerinde mimari sorumluluk üstlenen Harun Sokullu, yazılım dünyasındaki yaygın bir yanılgıya dikkat çekiyor. Sokullu’ya göre, geliştiricilerin odaklandığı kod hataları yüzeyde kalsa da, asıl risk sistemin genel mimarisindeki yanlışlıklarda gizli. Mikroservis yapıları arasında veri akışının kusursuz kurgulanması gerektiğini ifade eden uzman, aksi durumda tek bir noktadaki yükün tüm sistemi durma noktasına getirebileceğini vurguluyor. 12,8 milyon kullanıcıyı barındıran sistemlerden, filo yönetimi ve ERP platformlarına kadar geniş bir yelpazede deneyim kazanan Sokullu, finansal sistemlerin sürdürülebilirliği için mimari bağımsızlığın şart olduğunu belirtiyor.
Ölçek büyüdükçe risk neden artıyor?
Bankacılıkta kullanıcı kitlesi genişledikçe yazılımın yükü de katlanarak artıyor. Ozan Elektronik Para çatısı altında yüz binlerce aktif kullanıcıyı yöneten Sokullu, özellikle gerçek zamanlı işlem yapan sistemlerde gecikme süresinin hayati bir öneme sahip olduğunu kaydediyor. Daha önceki görevlerinde geliştirdiği fraud tespit sistemleri ve BFF mimarileriyle işlem sürelerini iyileştiren Sokullu, küçük bir gecikmenin dahi operasyonel ve finansal bir krize yol açabileceğini ifade ediyor. Uzman görüşüne göre, sistem büyüdükçe fark edilmeyen tasarım kusurları, bir kar topu etkisi yaratarak zamanla zincirleme bir çöküşe zemin hazırlıyor. Finansal projelerin başarısı, bu nedenle yalnızca kodun temizliğine değil, mimarinin vizyoner bir bakış açısıyla kurgulanmasına bağlı kalıyor.
