Yayıncı kuruluşlar, yapay zekâ destekli arama sonuçları ve sohbet tabanlı asistanların yaygınlaşmasıyla birlikte kullanıcıların içerik tüketim biçimlerinin hızla değiştiğini vurguluyor. Reuters Gazetecilik Çalışmaları Enstitüsü tarafından hazırlanan bir rapor, bu dönüşümün haber sitelerinin arama motorlarından aldığı trafiğin önümüzdeki üç yıl içinde yüzde 43 oranında azalabileceğini öngörüyor.
Arama Motoru Trafiğindeki Düşüş
Enstitünün raporu, 51 ülkeden 280 medya yöneticisinin görüşlerine dayanmakta ve arama motoru yönlendirmelerinin azalması konusundaki endişeleri dile getiriyor. Medya yöneticileri, yapay zekâ destekli özetlerin ve sohbet botlarının etkisiyle kullanıcıların haber sitelerine olan ilgisinin azaldığını ifade ediyor. Rapor, özellikle YouTube ve TikTok gibi platformların popülaritesinin artmasıyla, haber sitelerinin içerik üreticilerine benzemeye teşvik edildiğini de ortaya koyuyor.
Arama Trafiğinde Küresel Düşüş
Euronews'in derlediği verilere göre, yapay zekâ destekli arama sonuçları ve algoritmalardaki değişiklikler nedeniyle haber sitelerine gelen arama trafiği, yalnızca bir yıl içinde küresel ölçekte üçte bir oranında geriledi. Chartbeat verilerine dayanarak yapılan analizler, Google aramalarının dünya genelinde yüzde 33 oranında düştüğünü ve bu oranın ABD'de daha da yüksek olduğunu gösteriyor. Özellikle yaşam tarzı, magazin ve seyahat içerikleri bu düşüşten daha fazla etkilenirken, anlık gelişmelere odaklanan yayınların yapay zekâ özetlerine karşı daha korunaklı olduğu bildiriliyor.
Yapay Zekâ ve Medya İlişkisi
Raporda, Google’ın yapay zekâ destekli "AI Overviews" özetlerinin ABD'de arama sonuçlarının yaklaşık yüzde 10’unda en üst sıralarda yer aldığı ve bu uygulamanın hızla diğer ülkelere yayıldığı belirtiliyor. ChatGPT üzerinden medya sitelerine gelen yönlendirmelerin arttığı ifade edilse de, bu trafiğin hâlâ "ihmal edilebilir düzeyde" olduğu kaydediliyor. Enstitüde kıdemli araştırmacı olan Nic Newman, internetin yaygınlaşmasından bu yana yayıncıları ayakta tutan "trafik çağının" sona erdiğini belirtiyor.
Newman, yapay zekâ sohbet botlarının kullanıcıların bilgiye ulaşımını kolaylaştırdığına ancak bu durumun haber markalarını ve gazetecileri devre dışı bırakma riski taşıdığına dikkat çekiyor. Yine de güvenilir haber, uzman analizi ve güçlü anlatının belirsiz dönemlerde hâlâ vazgeçilmez olduğunu vurguluyor.
Medya Şirketlerinin Yeni Yaklaşımları
Raporda ayrıca, medya şirketlerinin yalnızca tıklanma peşinde koşmaktan ziyade okuyucularla doğrudan ilişki kurmayı hedefleyen abonelik modellerine yöneldiği belirtiliyor. Kısa video ve ses içeriklerinin hızla büyümesiyle birlikte YouTube ve TikTok gibi platformlara yatırım yapma yarışının yaşandığı aktarılıyor. Birçok medya kuruluşunun gazetecilerini içerik üreticisi kültürünü benimsemeye teşvik ettiği ifade ediliyor. Ankete katılan medya yöneticilerinin dörtte üçü, 2026’da çalışanlarının daha çok 'içerik üreticisi' gibi davranmasını sağlamaya çalışacaklarını belirtirken, yarısı da içerik dağıtımı için bağımsız içerik üreticileriyle ortaklık planları yapıyor.
Raporda, siyasetin de sosyal medyaya yöneldiği ve İngiltere’de Downing Street’in, Başbakan Keir Starmer’ın Z kuşağına ulaşmak ve geleneksel medyayı baypas etmek için sosyal medyayı daha aktif kullanmaya çalıştığı bilgileri yer alıyor. Bu bağlamda, kampanyacı Anna Whitehouse ve kişisel finans alanında içerik üreten Cameron Smith ve Abi Foster gibi isimlerin son aylarda üst düzey bakanlara erişim sağladığı ifade ediliyor.
