Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi'nde gerçekleştirilen arazi çalışmaları sonucunda kör köstebeklerin üç yeni türü tanımlandı. Prof. Dr. Teoman Kankılıç liderliğindeki araştırma ekibi, Hatay, Gaziantep, Kilis ve Diyarbakır illerinde gerçekleştirilen keşiflerde "Nannospalax garzanensis", "Colaki" ve "Karyominor" isimleriyle anılan yeni türleri ortaya çıkardı.
Araştırma Ekibi ve Yöntemler
Bu önemli çalışmaya Prof. Dr. Teoman Kankılıç'ın yanı sıra Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi'nden Dr. Öğr. Üyesi İlkay Civelek, Öğretim Görevlisi İlhan Tatyüz, doktora öğrencisi Burcu Köse, Aksaray Üniversitesi'nden Prof. Dr. Tolga Kankılıç, Dicle Üniversitesi'nden Prof. Dr. Yüksel Coşkun ve Batman Üniversitesi'nden Dr. Öğr. Üyesi Gökhan Yürümez de destek verdi. Prof. Dr. Kankılıç, arazi çalışmalarında topladıkları yaklaşık 1100-1200 örneğin dokularını ve postlarını incelediklerini belirtti.
Kör Köstebeklerin Özellikleri
Kör köstebeklerin genetik çeşitliliği oldukça dikkat çekicidir. Prof. Dr. Kankılıç, bu canlıların morfolojik olarak benzerlik göstermelerine rağmen genetik olarak farklılıklar taşıdıklarını ifade etti. Türkiye, Balkanlar ve Afrika’ya kadar yayılan bu türler, Oligosen döneminden itibaren kademeli bir yayılım göstermektedir. Kör köstebekler, toprak altında açtıkları galerilerde yumru köklü bitkilerin kökleriyle beslenirken, gözleri derileri altında gerilemiş durumdadır. Bu özellikleri onları diğer köstebek türlerinden ayırmaktadır.
Kanser Direnci ve Ekolojik Etkileri
Prof. Dr. Kankılıç, kör köstebeklerin tarımda zararlı olarak görüldüğüne dikkat çekse de, bu canlıların kanser olmayan ve kansere dirençli özellikleri olduğunu vurguladı. Bu özellikleri nedeniyle, üzerinde çalışmalara devam edilen bir model olma potansiyeline sahiptirler. Türkiye'deki kör köstebeklerin taksonomik sınıflandırması daha önce belirsizdi ve yeni araştırmalar bu belirsizliği gidermeyi hedeflemektedir. Proje, morfolojik incelemeler ve sitogenetik çalışmalarla desteklenmiştir. Kromozom sayıları ve morfolojileri detaylı bir şekilde karşılaştırılarak farklılıkları belirlenmiştir.
Gelecek Araştırmalar
Kankılıç, gelecekte nannospalax türü üzerinde daha fazla çalışmayı planladıklarını açıkladı. Daha önce Türkiye'de sadece "ehrenbergi" olarak bilinen bir türle sınırlı kalınmıştı; ancak yapılan bu yeni çalışma ile nannospalax ehrenberginin Türkiye'de bulunmadığı, yalnızca İsrail'e ait bir tür olduğu tespit edilmiştir. Hatay, Gaziantep, Kilis ve Diyarbakır'dan elde edilen örneklerin üç farklı türü temsil ettiği, Almanya'da nitelikli bir dergide yayımlanarak bilim dünyasına sunulmuştur.
