Sosyal medyada yazılan bir yorum, yapılan bir retweet veya WhatsApp grubunda paylaşılan bir mesaj, beklenmedik hukuki sonuçlar doğurabiliyor. "Sadece paylaştım", "arkadaş grubuyduk" ya da "yıllar önce yazmıştım" gibi savunmalar her zaman işe yaramıyor.
Peki, hangi paylaşımlar suç kapsamına giriyor? Hakaret ile eleştiri arasındaki çizgi nerede çiziliyor?
Eski tweetler için zamanaşımı süresi ne kadar? Yapay zekâ ile oluşturulan sahte içeriklerin sorumlusu kim?
Avukat Hadi Dündar, Tgrthaber.com Özel Haber Şefi Bengü Sarıkuş'a sosyal medyada dikkat edilmesi gereken kritik noktaları tek tek anlattı.
Eleştiri ve hakaret arasındaki ince çizgi
Avukat Hadi Dündar, eleştiri ile hakaret arasındaki farkın Türk Ceza Kanunu'nun 125. maddesi ile belirlendiğini vurguluyor.
Eleştiri, düşünceyi açıklamakken; hakaret, kişinin onur, şeref ve saygınlığını zedeleyen somut bir fiil isnadı veya sövme niteliğindeki sözlerdir. Yargıtay, her sert veya rahatsız edici sözün otomatik olarak hakaret sayılmayacağını, sözün söylendiği bağlamın değerlendirilmesi gerektiğini kabul ediyor.
Kamuya mal olmuş kişiler için eleştiri sınırı daha geniş olsa da, bu durum onlara hakaret edilebileceği anlamına gelmiyor.
"Dolandırıcı", "hırsız" demek ne zaman suç?
Bir kişiyi doğrudan "dolandırıcı", "hırsız" gibi ifadelerle suçlamak, hakaret suçu oluşturabilir. Dündar, ortada kesin bir mahkeme kararı yokken birini suçlu ilan etmenin masumiyet karinesini ihlal ettiğini ve bu tür sözlerin hakaret kapsamında değerlendirildiğini belirtiyor.
Retweet suç mu?
Retweet yapmanın her durumda sorumluluğu ortadan kaldırmadığını ifade eden Dündar, hakaret içeren bir paylaşımın bilinçli olarak yeniden paylaşılmasının TCK 125. madde kapsamında suç oluşturabileceğini söylüyor. Paylaşımın içeriği, kullanıcının kastı ve paylaşımın aleniyeti birlikte değerlendiriliyor.
WhatsApp grubunda hakaret
WhatsApp grubunun kapalı olması, hukuki sorumluluğu ortadan kaldırmıyor. Dündar, arkadaş grubunda bile bir kişiye yönelik hakaret içeren mesaj yazılmasının TCK 125. madde kapsamında suç oluşturabileceğini vurguluyor. Hukuk kurallarının sosyal medyada da aynen geçerli olduğunu belirtiyor.
Eski tweetler için zamanaşımı
Eski tweetler nedeniyle soruşturma açılabileceğini ancak sürelerin önemli olduğunu söyleyen Dündar, hakaret suçunda şikâyet süresinin mağdurun fiili ve faili öğrendiği tarihten itibaren 6 ay olduğunu hatırlatıyor. Ancak suçun zamanaşımı süresi, suçun türüne göre değişiyor; bu nedenle her olayın kendi özelinde değerlendirilmesi gerekiyor.
Yapay zekâ ile üretilen sahte içeriklerin sorumlusu kim?
Yapay zekâ ile oluşturulan sahte görüntü ve seslerde sorumluluğun, aracı kullanan kişiye ait olduğunu belirten Dündar, bu tür eylemlerin hakaret, özel hayatın gizliliğinin ihlali, kişisel verilerin hukuka aykırı ele geçirilmesi ve iftira gibi suçları gündeme getirebileceğini ifade ediyor. Silah örneğini veren Dündar, silahın değil, onu kullananın cezai sorumluluğu olduğunu, yapay zekânın da bir araç olduğunu vurguluyor.
