Kocaeli'nin Gebze ilçesi, geleceğin teknolojisi kuantum hesaplamanın en yetenekli genç mühendislerini ağırlıyor. TÜBİTAK, Bilişim Vadisi ve ComPro iş birliğiyle düzenlenen Kuantum Teknolojileri Yarışması'nın yazılım kategorisi finali, 28 Ağustos'ta başlayan ve 30 Ağustos'a kadar sürecek 24 saatlik maratonla devam ediyor. Bilişim Vadisi Gebze Yerleşkesi'nde kıyasıya rekabet yaşanıyor.
Kuantum Çözümler Gerçek Hayata Uygulanıyor
Klasik bilgisayarların çözmekte zorlandığı karmaşık problemlere yeni yaklaşımlar getiren kuantum teknolojileri; sağlık, enerji, üretim, malzeme bilimi, finans, lojistik ve siber güvenlik gibi pek çok alanda devrim yaratma potansiyeli taşıyor. Bu yarışma, genç yeteneklerin bu alandaki bilgi ve deneyimlerini artırmayı, teknolojiyi gerçek dünya sorunlarına uygulamayı ve kuantum farkındalığını yaygınlaştırmayı hedefliyor. Finalist ekipler, kentsel su dağıtım sistemlerinde enerji maliyetleri, şebeke kayıpları, rezervuar dengesi ve kesintisiz su temini gibi çok sayıda değişkeni aynı anda değerlendirerek kuantum annealing ve klasik-kuantum hibrit yöntemlerle yenilikçi çözümler üretmeye çalışıyor.
İki Kategoride Büyük Mücadele
Yarışma, yazılım ve donanım olmak üzere iki ana kategoride düzenleniyor. Yazılım kategorisine 97 takım ve 356 üye başvururken, ön değerlendirme sonucunda 10 takım ve 40 üye finale kaldı. Donanım kategorisinde ise 45 takım ve 179 üye başvuru yaptı; 8 takım ve 37 üye finale yükseldi.
Su Kaynakları İçin Kuantum Optimizasyonu
Yazılım kategorisinin teması "Su Kaynakları ve Dağıtım Ağında Dinamik Tahsis Optimizasyonu" olarak belirlendi. Takımlardan, kentsel su dağıtım sistemlerindeki operasyonel süreçleri; enerji maliyetleri, şebeke kayıpları, rezervuar dengesi ve kesintisiz su temini gibi kritik faktörleri göz önünde bulundurarak optimize eden karar destek sistemleri geliştirmeleri isteniyor. Çözümlerin kuantum annealing ve klasik-kuantum hibrit çözücülerle oluşturulması bekleniyor.
Donanımda Gerçek Kuantum Çipleri Test Ediliyor
Donanım kategorisinde ise katılımcılar, transmon kübit tasarımı ve simülasyonu, mikrodalga kontrol ve okuma altyapısı ile seyreltili soğutucu sistemlerinde gerçek zamanlı kalibrasyon ve performans ölçümlerini doğrudan bir kuantum işlemci çipi üzerinde gerçekleştiriyor. Genişbant ve güç spektroskopisi, Rabi, Ramsey ve Tek-Atış Okuması gibi kalibrasyonların yanı sıra T1 ve T2 süreleri, kapı verimlilikleri ve fidelity ölçümleri yapılıyor.
Donanım finali, 26-28 Ağustos tarihlerinde TÜBİTAK Gebze Yerleşkesi'ndeki Kuantum Metroloji Laboratuvarı'nda tamamlandı. Takımlar, seyreltili soğutucu sistemindeki kuantum çipleri üzerinde deneylerini gerçekleştirerek sunum ve final raporlarını hazırladı.
Eğitim ve Panellerle Desteklenen Final
Yazılım kategorisinin final programı, 28 Ağustos'ta yapılan açılışla başladı. Açılışa İTÜ Rektörü Prof.
Dr. Hasan Mandal, T3 Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Elvan Kuzucu Hıdır, Bilişim Vadisi Genel Müdürü Erkam Tüzgen ve Q&Co Genel Müdürü Murat Cantürk katıldı.
Ardından kuantum teknolojileri ve hesaplama üzerine eğitimler ve paneller düzenlendi. Finalin ikinci gününde problem tanıtım oturumu ve soru-cevap bölümünün ardından 24 saatlik büyük sınama başladı.
Takımlar, su kaynakları optimizasyonu problemi üzerinde kuantum çözümleri geliştirmek için yoğun bir tempoda çalışıyor.
Ödüller ve TEKNOFEST Finali
Yarışmada dereceye giren takımlara büyük ödüller verilecek. Yazılım ve donanım kategorilerinde birinci olan takım 200 bin TL, ikinci 175 bin TL, üçüncü ise 150 bin TL kazanacak. Donanım kategorisinde ayrıca danışmanlara da ödül takdim edilecek: birinci takımın danışmanına 15 bin TL, ikinciye 12 bin TL, üçüncüye 10 bin TL verilecek. Kuantum Teknolojileri Yarışması'nın ödül töreni, 30 Eylül-4 Ekim 2026 tarihlerinde TEKNOFEST Şanlıurfa'da gerçekleştirilecek.
