Uzay bilim dünyası, evrenin uzak geçmişinden gelen ve bugüne kadar kaydedilen en uzak hızlı radyo patlaması (FRB) ile çalkalanıyor. Milisaniyeler içinde Güneş'in yıllarca yaydığı enerjiye eş değer bir güç açığa çıkaran bu gizemli sinyaller, bilim insanlarının evrenin yapısını anlama çabalarında yeni bir kapı araladı.
Evren tarihinin yüzde 80'i boyunca yolculuk
Science dergisinde yayımlanan araştırmaya göre, FRB 20240304B olarak kodlanan bu patlama, evrenin henüz 3 milyar yaşındayken gerçekleşti. Dünya'ya ulaşması 10 milyar yıldan fazla süren bu sinyal, önceki mesafe rekorunu ikiye katlayarak bilim dünyasında büyük yankı uyandırdı.
Güney Afrika'daki MeerKAT radyo teleskobu ile yakalanan sinyalin kaynağı, NASA'nın James Webb Uzay Teleskobu'nun hassas gözlemleriyle belirlendi. Araştırmacılar, bu patlama gerçekleştiğinde henüz Güneş sistemimizin bile oluşmadığına dikkat çekiyor.
Genç galaksilerin gizemi
James Webb'den gelen veriler, sinyalin metal oranı düşük, yıldız oluşum hızı yüksek, küçük ve genç bir galaksiden geldiğini ortaya koydu. Bilim insanları, bu tür patlamaların kaynağı olarak genellikle güçlü manyetik alanlara sahip nötron yıldızlarını, yani magnetarları işaret ediyor. Ancak bu yeni keşif, söz konusu mekanizmanın genç ve metal fakiri galaksilerde nasıl işlediğine dair yeni soruları da beraberinde getirdi.
Görünmeyen maddeyi haritalama aracı
2007 yılından bu yana 10 binden fazla FRB tespit edilmiş olsa da, bu patlamaların bir kısmı tekrarlıyor, bir kısmı ise tek seferlik bir parlama olarak kalıyor. Uzmanlar, bu patlamaların sadece kozmik birer olay olmadığını, aynı zamanda evrendeki görünmeyen maddeyi saymak ve haritalamak için eşsiz birer araç olduğunu belirtiyor.
Prof. Dr.
Matthew Bailes, bu patlamaların evrendeki atom sayısını belirlemek için temel bir yöntem sunduğunu ifade ederken, Dr. Sara Webb ise bu tür olayların erken evrende çok daha yaygın olabileceğine işaret ediyor.
