Teknoloji dünyası, 1972 yılından bu yana kullanılan ve zaman ölçümünde kritik bir rol oynayan artık saniye uygulamasını rafa kaldırmaya hazırlanıyor. Uluslararası Ağırlıklar ve Ölçüler Bürosu, küresel altyapı sistemlerinde yaşanan aksaklıkları gidermek amacıyla bu geleneksel yöntemi sonlandırma kararı aldı.
Dünya'nın dönüşü ve atom saatleri arasındaki uyumsuzluk
Astronomik zaman ile atom saatleri tarafından belirlenen Eşgüdümlü Evrensel Zaman (UTC) arasındaki farkı dengelemek için kullanılan artık saniye, gezegenimizin düzensiz dönüş hızından kaynaklanıyor. Ay'ın çekim gücü, çekirdek hareketleri ve iklim değişikliği nedeniyle eriyen buzulların yarattığı kütle kaymaları, Dünya'nın dönüş hızını etkiliyor. Bu durum, atom saatlerinin kusursuz hassasiyeti ile astronomik gözlemler arasında bir sapmaya neden oluyor.
Dijital altyapılar için büyük risk
Bugüne kadar 27 kez uygulanan artık saniye, özellikle finansal işlem sistemleri, veri sunucuları ve bulut bilişim hizmetleri üzerinde ciddi baskı oluşturdu. 2012 ve 2016 yıllarında yaşanan sistem çökmeleri, teknoloji devlerinin bu uygulamanın kaldırılması yönündeki taleplerini artırdı. Uzmanlar, özellikle ilk kez gündeme gelen negatif artık saniye yani bir saniyenin sistemden çıkarılması ihtimalinin, dijital dünyada öngörülemeyen büyük bir kaosa yol açabileceği konusunda uyarıyor.
Yeni dönem: 2027'de başlıyor
69 ülkenin katılımıyla oylanacak olan yeni düzenleme, kabul edildiği takdirde Mayıs 2027'de yürürlüğe girecek. Bu kararla birlikte zaman ölçümü, Dünya'nın fiziksel dönüşünden bağımsız hale gelecek. Gelecek nesiller için ise atom zamanı ile astronomik zaman arasındaki farkın bir saati aşması durumunda, binlerce yıl sonra yeni bir 'artık saat' uygulamasına geçilip geçilmeyeceği tartışılacak.
