Ay yüzeyinde yapılan son incelemeler, bilim dünyasını heyecanlandıran devasa bir keşfi ortaya koydu. Roma'daki tarihi Kolezyum'dan bile daha geniş bir alana yayılan yeni bir krater, NASA'nın Ay Keşif Yörünge Aracı (LRO) tarafından tespit edildi. Yaklaşık 7 bin 222 metre genişliğinde ve 43 metre derinliğinde olan bu devasa çukur, güneş sisteminde yakın tarihte meydana gelmiş en büyük çarpışma izi olarak kayıtlara geçti.
Nadir görülen bir kozmik olay
Araştırmacılar, bu büyüklükte bir çarpışmanın istatistiksel olarak yaklaşık 132 yılda bir gerçekleştiğini belirtiyor. Science Advances dergisinde yayımlanan çalışmalarda, bu olayın bir insanın ömründe ancak bir kez denk gelebileceği kadar nadir olduğu vurgulandı. NASA'nın Ay'da kalıcı bir üs kurma planları yaptığı bir dönemde keşfedilen bu krater, yüzeyin jeolojik yapısını anlamak adına bilim insanlarına eşsiz veriler sunuyor.
Keşif süreci nasıl işledi?
Çarpışma aslında iki yıl önce gerçekleşmiş olsa da, dünya üzerindeki teleskoplar tarafından anlık olarak fark edilemedi. LRO'nun geniş açılı kameraları tarafından kaydedilen görüntüler, veri yığınları arasında uzun süre gizli kaldı. Ağustos 2025'e kadar fark edilemeyen bu iz, daha sonra yapılan detaylı incelemelerle bu yılın başlarında resmen doğrulandı.
Önceki rekoru üçe katladı
Thomas McGetchin'in adını taşıyan krater, LRO tarafından on yıl önce keşfedilen bir önceki rekor sahibinden tam üç kat daha büyük. Uzmanlar, çarpışmanın etkisiyle Ay yüzeyinin 66 milden fazla bir alanda alt üst olduğunu ve toz ile kayalık toprak parçalarının beklenenden çok daha geniş bir açıya savrulduğunu ifade ediyor. Ay'ın antik çağlardan beri süregelen kraterli yapısı, bu yeni keşifle birlikte güneş sistemindeki çarpışma dinamiklerine dair yeni bir sayfa açmış oldu.